18.2.2021
No items found.

Gadżet zamiast zopaski

Czy wstydzimy się swojej tożsamości etnicznej?

Strój ludowy nie jest powodem do chluby. Wkładając go, czujemy się jak przebieraniec. Nie łączy się on z wiedzą, rozwojem czy kulturą. Przywodzi na myśl niewykształcony proletariat. Takie skojarzenia wobec autochtonów narzucili Niemcy, a Polacy utrwalili. To jednak nie znaczy, że nie warto w żaden sposób ukazywać swojej odrębności etnicznej. Powinniśmy być dumni z tego skąd pochodzimy i kim jesteśmy.

Mazelonki
Przykuta

Strój ludowy nie jest powodem do chluby. Wkładając go, czujemy się jak przebieraniec. Nie łączy się on z wiedzą, rozwojem czy kulturą. Przywodzi na myśl niewykształcony proletariat. Takie skojarzenia wobec autochtonów narzucili Niemcy, a Polacy utrwalili. To jednak nie znaczy, że nie warto w żaden sposób ukazywać swojej odrębności etnicznej. Powinniśmy być dumni z tego skąd pochodzimy i kim jesteśmy.

Ślub w Zakopanem. Z kościoła w rytm muzyki granej przez góralską kapelę wychodzi młoda para i tłum gości w strojach ludowych. Wszyscy wyglądają niezwykle barwnie. Nieopodal na ławce siedzi woźnica bryczki również w serdaku. W karczmie obsługują kelnerki obute w kierpce. W rejonach podhalańskich strój folklorystyczny jest elementem codzienności oraz towarzyszy przy ważnych uroczystościach rodzinnych.

Inaczej na Śląsku, gdzie nieczęsto spotyka się strój ludowy. Jeszcze kilkanaście lat temu nosiły go starsze mieszkanki wsi, lecz spośród kobiet przywiązanych do regionalnej mody niewiele już żyje. Wesela raczej przypominają, te które znamy z amerykańskich filmów. Nic w nich nie nawiązuje do tożsamości etnicznej. Na Śląsku nie ma kultu ludowości. Podejrzewam, że strój śląski mieliśmy na sobie jedynie w szkole podstawowej podczas barbórkowej akademii.

Zastanawiając się nad górnośląską modą trzeba podkreślić, że tu nigdy nie wykształcił się jednolity strój ludowy. Zupełnie inaczej wyglądał on na Śląsku Cieszyńskim, w rejonach Pszczyny, Bytomia czy Opola. Osoba odwiedzająca te miejsca mogłaby mieć trudność, by zauważyć powiązania etniczne pomiędzy ich mieszkańcami.

Jako ciekawostkę można wskazać chociażby długość spódnic autochtonicznych kobiet. W niektóry rejonach sięgały kostek, podczas gdy w innych zakrywały zaledwie kolana. Zastanawiające były również różnice w kolorze męskich spodni. Na przykład w Raciborzu były one żółte, a w okolicach Pszczyny wyłącznie granatowe.

Dziś, gdy każdy z nas ubiera się zgodnie z ogólnie przyjętą modą o przynależności etnicznej mogą z powodzeniem świadczyć inne elementy. To one wprowadzą ludowość „na salony”, gdyż nierzadko stanowią zaczątek intersującej dyskusji.

Niektóre z firm tworzą kolekcje bluz czy czapek nawiązujących do tematyki ludowej. Mniej śmiałym proponują dodatki takie jak torby lub piórniki. O tym, że sklepy z śląskimi pamiątkami mają się dobrze możemy przekonać się odwiedzając otwarty w grudniu na Nikiszowcu kolejny już sklep prowadzony przez rodzinę Langer.

Gdy minie pandemia i znów będziemy odwiedzać naszą rodzinę i przyjaciół mieszkających w różnych rejonach Polski, warto zastanowić się czy nie lepiej zastąpić typowe prezenty ze znanych sieciówek drobiazgiem, który będzie przypominał im Górny Śląsk.

‍

This is some text inside of a div block.
Autor:
Daria Socha

Więcej artykułów

Malepartus
Historia
Kultura
Polityka

Śląscy książęta na polskim tronie?

Od zawsze wiadomo, że relacje towarzyskie przekładają się na politykę. Na początku XX wieku należący do Thiele-Wincklerów pałacyk Malepartus w Zawadzkiem gościł cesarza Wilhelma II i ludzi z jego otoczenia. Organizowane tutaj polowania służyły nie tylko łowom, lecz także politycznym rozmowom i układankom. Podczas I wojny światowej śląscy książęta nie ukrywali zainteresowania polską koroną.

Czytaj dalej
Helmut Sauer Preis
Kultura
Ludzie

W poszukiwaniu nowych impulsów

Młodzi ludzie mają nie tylko pielęgnować niemieckie dziedzictwo, lecz tworzyć na jego fundamencie nowe formy ekspresji i nowe wartości. Inspiracji do takich działań ma służyć nagroda im. Helmuta Sauera. Ma ona również zbliżać młodych ludzi o niemieckich korzeniach, żyjących w trzech częściach historycznego Śląska.

Czytaj dalej
...
Historia
Ludzie
Sztuka

Kopciuszek nie był sam

Autochtoni na XIX-wiecznym Śląsku mogli zapewne spierać się, która z dwóch arystokratycznych rezydencji robi większe wrażenie. Czy był to pałac w Kopicach, związany z Johanną Gryczik – słynnym „śląskim Kopciuszkiem”. Czy może pałac w Świerklańcu, wzniesiony dla Esthery Lachmann, która była biedną krawcową. To dla niej stracił głowę jeden z najzamożniejszych górnośląskich przemysłowców i arystokratów, Guido Henckel von Donnersmarck. I to według jej planów zbudował rezydencje, która rozmachem budziła zazdrość arystokratów i przemysłowców całej Europy.

Czytaj dalej